Titel van een minisymposium afgelopen vrijdag in De Balie te Amsterdam luidde: "De onderzoeksjournalist boven tafel". Volstrekt volgens de huidige tendens dat niet de beoogde waarheid boven tafel moet komen maar de waarheidsvinder zelf.

Een ware informatieoorlog die zelfs de corrupte mainstream media nu met man en paard benoemt.


"We will win" waren woorden van Raju Narisetti (foto) CEO en strateeg van News Corp, een van de grootste mediabedrijven in de wereld. De beruchte criminele propaganda-organisatie, betrokken bij het afluisterschandaal met ondermeer Rupert Murdoch. De inhoud van het symposium ging over lezersbeleving, marketing, digitale toepassingen online en het winnen en behouden van de (lezers)markt. Dat laatste is, zo bewijzen de statistieken, een verloren zaak voor de corrupte gevestigde media.

Onderzoeksjournalistiek gaat over waarheidsvinding middels gedegen research, hoor en wederhoor, betrouwbare bronnen en dito ethische verslaggeving. Geen van deze aspecten is zelfs maar genoemd anders dan als vraag vanuit het publiek. Het werd afgewimpeld als zijnde "een given". Alsof ze een vanzelfsprekendheid zouden zijn.

Was dát maar waar!

Aan het einde van dit minisymposium hebben we de heer Narisetti nog persoonlijk een vraag kunnen stellen. We vroegen hem wat hij ervan vond dat de Britse overheid de Engelse krant de Guardian gedwongen had bewijs/bronmateriaal te vernietigen afkomstig van NSA klokkenluider Edward Snowden. Hij vond dat zolang een en ander binnen de wet valt, het geoorloofd is. "The law is the law". Persoonlijk vond hij het wel jammer dat het was gebeurd. Wel jammer?!

De hele essentie en het bestaan van onderzoeksjournalistiek an sich ligt op z'n gat! Als je je bronnen niet langer geheim mag houden, als misdrijven melden strafbaar wordt (zoals de paus dat recentelijk deed aangaande het melden van (kinder)misbruik) hoe kun je dan in 's hemelsnaam nog misstanden melden? De pers is voorgoed de mond gesnoerd via de route van "National security" (nationale veiligheid). Alles wat overheden niet zint wordt onder de noemer bedreiging voor de nationale veiligheid gesmoord in de kiem.

Al medio februari schreven wij over de zorgelijke ontwikkelingen, in dit geval in Engeland doch representatief voor een wereldwijde tendens, rond persvrijheid. Daar stond ondermeer:

"In Engeland bestaan verregaande plannen om journalisten nog verder aan banden te leggen. Onder nieuwe wetsvoorstellen heeft de politie de macht om vertrouwelijk materiaal van hen in beslag te nemen. Daarnaast betekent dit dat zij ook gedwongen zullen worden om klokkenluiders bij de politie te identificeren.

Het zal in de toekomst dan bijna onmogelijk worden voor journalisten om hun bronnen te beschermen. Het is dan aan hen om te bewijzen dat diegene die informatie heeft gelekt geen illegale handeling heeft verricht. Als voorbeeld wordt gegeven een voorval in Engeland waarbij iemand een computerdisk had gestolen met daarop vertrouwelijke informatie waaruit bleek dat leden van het parlement met hun onkostenvergoedingen knoeiden. Dit werd gelekt naar de pers die het vervolgens publiceerde. Onder het nieuwe wetsvoorstel wordt de verslaggever gedwongen de gegevens van diegene van wie zij die informatie hebben ontvangen door te geven aan de politie."


Dus als de bron van de journalist op "illegale" wijze zijn informatie heeft bemachtigd dan mag dit niet gebruikt worden en sterker nog, de verslaggever moet zijn bron formeel aangeven bij de politie. Het is vaak onmogelijk op "legale" wijze informatie over "illegaliteit" te bemachtigen, zoveel zal wel duidelijk zijn. Een ontzette reactie hierop, zoals je zou verwachten, blijft echter massaal uit.

DeWereldMorgen.be schreef hierover ook een goed artikel met de titel: "Media gelaten over offensief tegen vrijheid van nieuwsgaring". Een klein stukje hieruit luidt:

"Als de autoriteiten alle informatie uit de pers willen controleren, wordt het voor journalisten erg moeilijk om nog vertrouwelijke bronnen te gebruiken, stelt Alan Rusbridger. Niet alleen journalisten worden dan beperkt in hun verslaggeving, maar de hele samenleving wordt het zwijgen opgelegd."

Er is wereldwijd een ware jacht gaande op waarheidsvindende journalisten die veelal niet eens meer zo worden genoemd maar gebombardeerd zijn tot klokkenluiders en inmiddels dus worden gedegradeerd tot criminelen.

Zomaar een paar waarheidsvinders die het zwaar te verduren hebben of simpelweg zijn vermoord. Andrew Breitbart (vermoord), David Chase Taylor (vervolgd) Julian Assange (vervolgd), Edward Snowden (vervolgd), Theo van Gogh (vermoord), Aaron Schwarz (vermoord), Tony Scott (vermoord), Bradley Manning (35 jaar cel), Michael Hastings (vermoord)...... who's next? Laten we deze lijst, die in z'n complete vorm vele pagina's kan vullen, nog langer worden?

Integere journalisten en bijbehorende media staan met de rug tegen de muur als samenlevingen niet op grotere schaal het belang (hun eigenbelang!) gaan inzien en overgaan tot het actiever ondersteunen van het werk van onderzoeksjournalisten en waarheidsvinding. Dat is niet gemakkelijk en stuit uiteraard op weerstand. Is dat echter niet ALTIJD het geval als de waarheid boven tafel moet komen? Als je in plaats daarvan "De journalist boven tafel" gaat halen dan is het recht van en op de waarheid voor altijd zoek!

De explosieve groei van de nieuwe media duidt gelukkig wel op een toenemend besef en algemeen verlangen naar de waarheid. Overal in de wereld worden nieuwe klokkenluidersites gestart. "Moed is besmettelijk" zo stelt directeur van het Centrum voor Onderzoeksjournalistiek, professor Gavin MacFadyen, over de problemen waar klokkenluiders tegenaan lopen wanneer ze proberen de waarheid boven tafel te krijgen. In onderstaande video is RT in gesprek met hem over dit onderwerp.

Hoewel hier primair over de situatie in Engeland gesproken wordt, geeft het ook vele algemene inzichten als het gaat over onderzoeksjournalistiek, klokkenluiden en waarheidsvinding in het algemeen. Handig tips ook voor hen die op het punt staan een misstand aan het licht te brengen. Hoe doe je dat op een veilige manier. MacFadyen heeft samen met een groep klokkenluiders en onderzoeksjournalisten een vereniging opgericht om anderen die melding willen maken van misstanden emotioneel te steunen en (juridisch) te beschermen. In dat licht is in Nederland de SNMG in het leven geroepen.

Bezoek ook eens gezondheidswebwinkel Orjana.nl